AKIN KAPTAN
Editör Moderatör
DEMİR ALMANIN KOLAY YOLU (Alderney Ring)
Kısıtlı bütçemizle tekne, motor , makine kamış derken, pek çok tekne sahibi için elektirikli ırgat (demiri almaya yarayan vinç) almak bir hayal olmanın ötesine geçemez. Denizcilik ve balıkçılık hobisinde neredeyse attığınız her adım için para ödersiniz. Konu ırgat olunca fiyatlar inanılır gibi değil. “Demir atıp toplamaktan bıktım” , “belimde fıtık var” , “Ahmet burada balık yok galiba hadi topla demiri de çok iyi balık yapan bir kerteriz var. Oraya gidelim” demekten bıktıysanız ya kesenin ağzını açacaksınız ya da aşağıdaki basit yöntemi öğreneceksiniz.
Yöntemin adı ALDERNEY. İsminin yabancı olduğuna bakmayın. Türk balıkçılarının yıllardır kullandığı etkili ve basit bir yöntem. Yöntem kolay olmakla birlikte kendine has sakınca ve tehlikeleri de var. Bu nedenle, yöntemi uygulayacak arkadaşların teknesinin, halatının, motor ve şanzumanının sınırlarını iyi bilmesi gerekir. Biraz alıştırma ve dikkat ile çok iyi sonuçlar alınabileğine eminim. (yazının bundan sonraki bölümü “ANGLING BOATS” tançeviridir)
Başka bir noktaya gitmeye veya eve dönmeye karar verdiğinizde demiri vira etmeniz gerekecek. Ama önce tüm takımları toplamalı, ağırlıkları yerlerine kaldırmalı ve iğneleri emniyete almalısınız. İyi havalarda bile önce bunları yapmanızı öneririm. Demiri toplarken tekne dalgalara yanlayacak ve yalpaya düşüecektir. Demirde iken sakin duran teknenizdeki bu ani değişim siz ve misafirleriniz için tehlike yaratabilir. Motru çalıştırın ve biraz ısınmasını bekleyin.
Eğer rüzgar ve akıntı sakin, demir hafif ise bu işlem kolay ve hızlı olacaktır. Fakat akıntı ve rüzgar güçlü olduğunda demiri elle toplamak hayatınız mücadelesi olabilir. Böyle zamanlarda bir kişi motorla demire doğru ilerlerken diğer kişi önce demir zincirinin(halatının) boşunu alır. Demir üzerince bir noktaya gelindiğinde artık halat tam dik bir hal alır. Bu noktadan sonra tam güçle asılıp demir çamurdan dikey olarak kurtarılıp toplanabilir. Eğer tam dik olmaz iseniz, özellikle pulluk tipi demirler, ne kadar güçlü olursanız olun, kolay kolay pes etmezler.
Eğer cüzdanının paslanmaz çelik ırgat alabilecek kadar kalın ise şüphesizki en iyi yöntem budur. Ama eğer öyle değilse ALDERNEY HALKASI yöntemini öğrenmelisiniz. Bu yöntem için ihtiyacınız demirinizi yüzdürebilecek kadar büyük bir şamandıra, ve paslanmaz çelik halka. Demiri toplamak istediğinizde demir ipine şamandrayı halka ile irtibatlayın. Daha sonra sancağa veya iskele dopru 30 derece açı yapacak şekilde ileri yol verin.
(link)
Şekil 1:Gözlerinizi şamandradan ayırmayın. Şamandra ve halatın pervanenize doğru gitmediğinden emin olun.
(link)
Şekil 2:Demirin deniz yatağında olduğu hatta geldiğinizde yavaşça demirde iken durduğunuz eski rotaya doğru dönün.
(link)
Şekil 3:İlerlemeye devam edin. Demir birazdan şamandra tarafından kaldırılmaya başlayacaktır.
(link)
Şekil 4:Eğer şamadra batıyorsa sizin demir için küçük geliyor demektir. Daha büyüğü ile değiştirin. Çelik halkanın halatı geçip demire yakın bulunan zincire vardığını düşündüğünüzde kısa bir süre tam yol uygulayın. Böylece halka engebeli zincir yüzeyini de aşacak ve demirin hemen önündeki bölüme oturacaktır. Motoru boşa alıp halatı kolaylıkla toplayın.
Bu yöntemde demir halatında ve teknenizin başında asılma müddetince yüksek güçler oluşacaktır. Bu güçler size ve malzemelerinize zarar verebilir. ÖNCE EMNİYET.
Kısıtlı bütçemizle tekne, motor , makine kamış derken, pek çok tekne sahibi için elektirikli ırgat (demiri almaya yarayan vinç) almak bir hayal olmanın ötesine geçemez. Denizcilik ve balıkçılık hobisinde neredeyse attığınız her adım için para ödersiniz. Konu ırgat olunca fiyatlar inanılır gibi değil. “Demir atıp toplamaktan bıktım” , “belimde fıtık var” , “Ahmet burada balık yok galiba hadi topla demiri de çok iyi balık yapan bir kerteriz var. Oraya gidelim” demekten bıktıysanız ya kesenin ağzını açacaksınız ya da aşağıdaki basit yöntemi öğreneceksiniz.
Yöntemin adı ALDERNEY. İsminin yabancı olduğuna bakmayın. Türk balıkçılarının yıllardır kullandığı etkili ve basit bir yöntem. Yöntem kolay olmakla birlikte kendine has sakınca ve tehlikeleri de var. Bu nedenle, yöntemi uygulayacak arkadaşların teknesinin, halatının, motor ve şanzumanının sınırlarını iyi bilmesi gerekir. Biraz alıştırma ve dikkat ile çok iyi sonuçlar alınabileğine eminim. (yazının bundan sonraki bölümü “ANGLING BOATS” tançeviridir)
Başka bir noktaya gitmeye veya eve dönmeye karar verdiğinizde demiri vira etmeniz gerekecek. Ama önce tüm takımları toplamalı, ağırlıkları yerlerine kaldırmalı ve iğneleri emniyete almalısınız. İyi havalarda bile önce bunları yapmanızı öneririm. Demiri toplarken tekne dalgalara yanlayacak ve yalpaya düşüecektir. Demirde iken sakin duran teknenizdeki bu ani değişim siz ve misafirleriniz için tehlike yaratabilir. Motru çalıştırın ve biraz ısınmasını bekleyin.
Eğer rüzgar ve akıntı sakin, demir hafif ise bu işlem kolay ve hızlı olacaktır. Fakat akıntı ve rüzgar güçlü olduğunda demiri elle toplamak hayatınız mücadelesi olabilir. Böyle zamanlarda bir kişi motorla demire doğru ilerlerken diğer kişi önce demir zincirinin(halatının) boşunu alır. Demir üzerince bir noktaya gelindiğinde artık halat tam dik bir hal alır. Bu noktadan sonra tam güçle asılıp demir çamurdan dikey olarak kurtarılıp toplanabilir. Eğer tam dik olmaz iseniz, özellikle pulluk tipi demirler, ne kadar güçlü olursanız olun, kolay kolay pes etmezler.
Eğer cüzdanının paslanmaz çelik ırgat alabilecek kadar kalın ise şüphesizki en iyi yöntem budur. Ama eğer öyle değilse ALDERNEY HALKASI yöntemini öğrenmelisiniz. Bu yöntem için ihtiyacınız demirinizi yüzdürebilecek kadar büyük bir şamandıra, ve paslanmaz çelik halka. Demiri toplamak istediğinizde demir ipine şamandrayı halka ile irtibatlayın. Daha sonra sancağa veya iskele dopru 30 derece açı yapacak şekilde ileri yol verin.
(link)
Şekil 1:Gözlerinizi şamandradan ayırmayın. Şamandra ve halatın pervanenize doğru gitmediğinden emin olun.
(link)
Şekil 2:Demirin deniz yatağında olduğu hatta geldiğinizde yavaşça demirde iken durduğunuz eski rotaya doğru dönün.
(link)
Şekil 3:İlerlemeye devam edin. Demir birazdan şamandra tarafından kaldırılmaya başlayacaktır.
(link)
Şekil 4:Eğer şamadra batıyorsa sizin demir için küçük geliyor demektir. Daha büyüğü ile değiştirin. Çelik halkanın halatı geçip demire yakın bulunan zincire vardığını düşündüğünüzde kısa bir süre tam yol uygulayın. Böylece halka engebeli zincir yüzeyini de aşacak ve demirin hemen önündeki bölüme oturacaktır. Motoru boşa alıp halatı kolaylıkla toplayın.
Bu yöntemde demir halatında ve teknenizin başında asılma müddetince yüksek güçler oluşacaktır. Bu güçler size ve malzemelerinize zarar verebilir. ÖNCE EMNİYET.